زوجه برای مطالبه مهریه در مرجع قضایی دو راهکار دارد. زوجه خود بدون تسلط و آگاهی به قوانین مهریه، دادخواست مطالبه مهریه را مطرح کند یا از مشاوره و وکالت وکیل متخصص مهریه که بر تمام قوانین و مقررات قانون خانواده آگاهی و تجربه دارد، بهرمند شود. مطالبه مهریه از پرحجم ترین پرونده‌های حقوقی مطرح شده در دادگاه خانواده است. بنابراین بهترین اقدام برای مطالبه مهریه استفاده از وکیل متخصص مهریه در تمام مراحل رسیدگی است. در این مقاله در مورد مطالبه مهریه و انواع آن پرداخته شده است.

مهریه چیست؟

مهریه در قانون مدنی مالی است که مرد در هنگام وقوع عقد نکاح به زن خود می‌پردازد یا مکلف به پرداختِ آن می‌شود. طبق ماده ۱۰۸۲ قانون مدنی بعد از وقوع عقد در ازدواج دائم، زن مالک مهریه است و هر نوع دخل و تصرفی می‌تواند در مهریه خود انجام دهد. مهریه همچنین می‌تواند به عنوان یک پشتوانه مالی برای زن در صورت طلاق یا فوت همسر باشد. مهریه می‌تواند وجه نقد، طلا، سکه بهار آزادی و هر نوع مال اعم از منقول و غیر منقول است که زوج بعد از عقد ازدواج دائم متعهد به پرداخت به زوجه است. بنابراین مهریه یک حق مالی برای زن است و زن می‌تواند برای مطالبه مهریه خود به دادگاه مراجعه کند.

انواع مهریه

مهریه در قانون مدنی ایران به عنوان یک حق مالی برای زن تعریف شده است. مهریه باید به صورت کتبی در سند ازدواج قید شود و مرد متعهد به پرداخت آن به زن است. انواع مهریه در عقد دائم و مهریه در قانون مدنی به دو دسته کلی تقسیم می‌شود:

مهریه عندالمطالبه: در این نوع مهریه، زن به محض وقوع عقد نکاح، مالک مهریه شده و می‌تواند آن را از مرد مطالبه کند. مهریه عندالمطالبه رایج‌ترین نوع مهریه در ایران است و معمولا در عقدنامه‌ها ذکر می‌شود.

مهریه عندالاستطاعه: در این نوع مهریه، مرد متعهد می‌شود که مهریه را به زن پرداخت کند، اما در صورت عدم توانایی مالی، زن باید ثابت کند که مرد توانایی پرداخت مهریه را دارد. مهریه عندالاستطاعه معمولا در مواردی استفاده می‌شود که مرد دارای شرایط مالی مناسبی نیست.

مهریه مهرالمثل و مهرالمتعه

مهریه مهرالمثل یکی از انواع مهریه در عقد دائم است. در صورتی که مهریه در عقدنامه ذکر نشده باشد یا مهریه ذکر شده با مهرالمثل تفاوت داشته باشد، زن می‌تواند مهرالمثل را از مرد مطالبه کند. مهرالمثل مهریه‌ای است که در عرف و منطقه‌ای که زن زندگی می‌کند، برای زنانی با شرایط مشابه او تعیین می‌شود. در صورتی که مرد از زن طلاق بگیرد، زن می‌تواند مهرالمتعه را از وی مطالبه کند. مهرالمتعه مهریه‌ای است که به زن برای جبران زحمات و رنج‌های دوران زندگی مشترک تعلق می‌گیرد.

نحوه محاسبه انواع مهریه

نحوه محاسبه انواع مهریه به شرح ذیل است:

مهریه مسمی عندالمطالبه: زن می‌تواند مهریه خود را به صورت نقدی یا غیرنقدی دریافت کند. در صورت دریافت نقدی، زن باید مهریه خود را به نرخ روز محاسبه کند.

مهریه مسمی عندالاستطاعه: در این صورت، زن باید برای دریافت مهریه خود به دادگاه مراجعه کند..دادگاه با توجه به شرایط مالی مرد، مهریه را به زن پرداخت می‌کند.

مهریه غیر مسمی: در این صورت، زن باید برای تعیین مهریه خود به دادگاه مراجعه کند. دادگاه با توجه به وضع مالی مرد و وضع خانوادگی زن، مهریه را تعیین می‌کند.

مطالبه مهریه در شرط ضمن عقد

در بعضی موارد، ممکن است مهریه به صورت شرط ضمن عقد تعیین شود. در این صورت زن در صورت وقوع شرط، مستحق دریافت مهریه می‌شود. برخی از انواع شرط ضمن عقد که ممکن است در مهریه ذکر شود به شرح ذیل است:

• شرط طلاق: اگر مرد همسر خود را طلاق دهد، موظف به پرداخت مهریه می‌شود.
• شرط فوت: اگر مرد فوت کند، زن مستحق دریافت مهریه می‌شود.
• شرط ازدواج مجدد: اگر مرد قبل از فوت، با زن دیگری ازدواج کند، موظف به پرداخت مهریه می‌شود.

روش های مطالبه مهریه در قانون

زن می‌تواند برای مطالبه مهریه از طریق اداره ثبت اسناد و املاک و دادگاه اقدام کند. برای مطالبه مهریه از طریق اداره ثبت اسناد و املاک،زوجه باید به یکی از دفاتر اسناد رسمی مراجعه کرده و دادخواست مطالبه مهریه را به ثبت برساند. دفتر اسناد رسمی پس از بررسی مدارک، اجرائیه مهریه را صادر می‌کند. زوجه می‌تواند با ارائه اجرائیه مهریه به اداره اجرای احکام، مهریه خود را از اموال مرد وصول کند.اما در مطالبه مهریه از طریق دادگاه، زوجه باید به یکی از دادگاه‌های خانواده مراجعه کرده و دادخواست مطالبه مهریه را به ثبت برساند. دادگاه پس از بررسی مدارک، حکم الزام مرد به پرداخت مهریه را صادر می‌کند. زوجه می‌تواند با اجرای حکم دادگاه، مهریه خود را از مرد وصول کند.

مراحل مطالبه مهریه از طریق دادگاه

مراحل مطالبه مهریه به شرخ زیر است:

تنظیم دادخواست مطالبه مهریه

زوجه باید دادخواست مطالبه مهریه را به دادگاه خانواده تقدیم کند. این دادخواست باید حاوی اطلاعات زیر باشد:

• نام و نام خانوادگی و مشخصات زن و مرد
• تاریخ عقد نکاح
• میزان مهریه
• نحوه پرداخت مهریه

ارائه مدارک

زوجه باید مدارک زیر را به همراه دادخواست خود به دادگاه ارائه کند:

• سند ازدواج
• فهرست اموال مرد
• شهادت شهود (در صورت لزوم)

رسیدگی به دادخواست

دادگاه پس از دریافت دادخواست و مدارک، آن را بررسی می‌کند. اگر دادخواست زوجه صحیح و کامل باشد، دادگاه جلسه رسیدگی را تعیین می‌کند.

جلسه رسیدگی

در جلسه رسیدگی، زوج و زوجه در حضور دادگاه حاضر می‌شوند و دفاعیات خود را ارائه می‌دهند. دادگاه پس از بررسی مدارک و استماع اظهارات طرفین، حکم خود را صادر می‌کند.

اجرای حکم

زوجه می‌تواند با اجرای حکم دادگاه، مهریه خود را از مرد وصول کند. در بعضی موارد، ممکن است مرد برای پرداخت مهریه خود به زن، به دادگاه درخواست اعسار دهد. در این صورت، دادگاه با توجه به شرایط مالی مرد، حکم اعسار وی را صادر می‌کند. در صورت صدور حکم اعسار، زوجه می‌تواند مهریه خود را به صورت تقسیط از مرد دریافت کند.

دلایل مطالبه مهریه توسط وکیل متخصص مهریه

مطالبه مهریه از پیچیده ترین و بیشترین پرونده های قضایی است که در صورتیکه از مشاوره و وکالت وکیل متخصص در مراحل رسیدگی مطالبه مهریه استفاده نشود باعث طولانی شدن زمان دریافت مهریه است.دلایلی که بهتر است برای مطالبه مهریه زوجه، مراحل رسیدگی در دادگاه خانواده را به وکیل متخصص مهریه بسپارد به شرح ذیل است:

• عدم تمایل مرد به پرداخت مهریه :در بسیاری از موارد، مرد به دلایل مختلف از جمله مشکلات مالی، اختلافات خانوادگی، یا قصد طلاق، از پرداخت مهریه خودداری می‌کند. در این موارد، زوجه باید برای دریافت مهریه خود از طریق قانونی اقدام کند.
• طولانی بودن فرآیند مطالبه مهریه : فرآیند مطالبه مهریه از طریق دادگاه می‌تواند بسیار طولانی باشد. این امر می‌تواند باعث ایجاد مشکلات مالی و معیشتی برای زوجه شود.
• عدم اجرای احکام دادگاه در خصوص مهریه: در بعضی موارد، دادگاه حکم الزام مرد به پرداخت مهریه را صادر می‌کند، اما مرد از اجرای حکم خودداری می‌کند. در این موارد،زوجه باید برای اجرای حکم دادگاه به اداره اجرای احکام مراجعه کند.
• عدم حمایت کافی از زنان در خصوص مطالبه مهریه: در بعضی موارد، زنان در فرآیند مطالبه مهریه خود با موانع و مشکلاتی مواجه می‌شوند. این موانع می‌تواند شامل عدم همکاری مرد، عدم حمایت خانواده، یا عدم آگاهی زنان از حقوق خود باشد.

وکیل متخصص مهریه

با توجه به مطالبی که در مورد مطالبه مهریه و شرایط دریافت آن بیان شد، بهتر است در تمام مراحل رسیدگی مطالبه مهریه در دادگاه خانواده، از وکالت وکیل متخصص بهرمند شوید. وکیل متخصص مهریه با توجه به تسلط و آگاهی کامل بر قوانین و مقررات جدید و رویه های قضایی در زمینه مهریه، باعث صرفه جویی در مدت زمان دریافت مهریه و هزینه های دادخواست خواهد شد. سوالات و مشکلات حقوقی خود در مورد مطالبه مهریه، نفقه، اجرت المثل را با وکلای متخصص گروه حقوقی عدل آرا مطرح کنید تا در مراحل رسیدگی در مرجع قضایی همراه شما باشند.